Projecten

UrbanUX werkt in het onderzoek samen met studenten van de Faculteit IT & Design, met onderzoekers uit het Social Design Lab, het Haagse onderzoeksplatform Connected Learning, en met externe partners zoals de Gemeente Den Haag en het ICX – The Hague International Center for Civic Hacks.

Hieronder een overzicht van onze lopende en recente projecten.

Kunstmatige intelligentie in de publieke ruimte

Kunstmatige intelligentie is geen hype. Na een moeizame start in de 20e eeuw zien we nu steeds meer toepassingen van AI, vooral in de binnenruimte (robots die stofzuigen, slimme klimaatinstallaties) en onze persoonlijke ruimte (biosensoren). In de buitenruimte is AI nog veel minder gezien, maar de technische infrastructuur daarvoor ontwikkelt zich snel en nieuwe mogelijkheden dienen zich aan. UrbanUX onderzocht welke innovaties met artificiële intelligentie (AI) in de publieke ruimte kunnen worden gerealiseerd.

In dit onderzoeksproject werkte UrbanUX samen met Smart The Hague, Jungle Works, Wunderpeople en Haagse Makers. Dit project werd mede mogelijk gemaakt door een KIEM subsidie van SIA. Het onderzoeksproject liep van 1 november 2017 tot 31 oktober 2018.

Het project heeft veel inzichten en twee prototypes opgeleverd. Lees alles in de eindrapportage van het project.

(more…)

Participatie in stadsontwikkeling met VR

Werkgroep met 2D plannenIn de Haagse wijk Mariahoeve wordt een park opnieuw ingericht. Een groep omwonenden heeft, met ondersteuning van  specialisten van de gemeente, drie ontwerpen voor het park gemaakt die met behulp van VR werden voorgelegd aan de bewoners van de wijk. Daarvoor zijn drie vormen van VR ingezet, die in dit onderzoek worden geëvalueerd.

Werkgroep met 3D modellenHet project heeft twee doelstellingen: het begeleiden van de communicatie van de ontwerpvarianten zodat bewoners van de wijk hun voorkeur kunnen aangeven; en het beantwoorden van onderzoeksvragen rond de effectiviteit en validiteit van de verschillende representaties in VR en hun effect op de betrokkenheid van bewoners bij deze besluitvorming. (more…)

Robots in een sociaal netwerk

Robots doen hun intrede in de zorg, bijvoorbeeld voor revalidatie, maar ook voor het monitoren van het gedrag van ouderen. Het idee daarvan is dat ze de ouderen behoeden voor het maken van fouten en dat ze de ouderen stimuleren om in beweging te blijven. Een voorbeeld van zo’n robot is Tessa, een Nederlands product van Tinybots, te zien in de iZi ervaarwoning in Den Haag. Tessa let op of de bewoner van het appartement waar ze geïnstalleerd is wel voldoende buiten komt en stelt van tijd tot tijd voor om eens boodschappen te gaan doen.

Tessa, een zorgrobotIn dit project onderzoeken we op welke wijze Tessa een actieve rol kan aannemen in het sociale netwerk van de oudere. In plaats van de oudere te motiveren naar buiten te gaan (en Tessa kan niet mee!), zou zij ook een afspraak met vrienden van de oudere kunnen voorstellen, of een belrondje maken om te zien wie mee wil.
 
Dit onderzoek gaat in op veel vragen die zo’n sociale robot oproept: Hoe autonoom mag zij zijn? Wat mag ze aan het sociale netwerk vertellen? En zijn daar gradaties in, met meer vertrouwen voor hechte vrienden? Op welke manier kan Tessa communiceren met zo’n sociaal netwerk? In ons onderzoek maken we de eerste stappen om antwoorden te vinden op deze vragen, door te exploreren met nieuwe ontwerpen voor de interacties tussen Tessa en haar oudere vriend.

Ouderen en technologie in de iZi ervaarwoning

Voor de Gemeente Den Haag is het welzijn van ouderen belangrijk. Daarom heeft de gemeente de iZi ervaarwoning ingericht, een demo-woning vol interactieve technologie die ouderen helpen om langer zelfstandig te kunnen blijven.

App in de iZi woningOuderen kunnen daar kennismaken met bijvoorbeeld een digitale deurspion, een kookbeveiliger die het gas kan afsluiten als de rookmelder afgaat en een nachtlampje met bewegingssensor voor als je ‘s nachts moet plassen. Voor mensen die vergeetachtig zijn is er de kleine pratende robot Tessa die dagelijkse herinneringen en suggesties geeft en persoonlijke muziek speelt.

Ouderen ervaren de functionaliteit van deze technologieën nog niet altijd als optimaal. Zo is er vaak een gebrek aan face to face contact met de zorgverlener, matige usability en inbreuk op de privacy. De oudere weet meestal wel dat hij gemonitord wordt maar heeft geen idee wat er met de verzamelde data gebeurt. Daardoor ontstaat er weinig vertrouwen in zo’n systeem en blijven er kansen onbenut voor een betekenisvolle interactie. (more…)

Street Speed Trap

In menige buurt hebben de bewoners nogal eens last van verkeer dat in hun straat te hard rijdt. Vaak voelt men zich machteloos omdat er geen actie ondernomen kan worden. Er is geen bewijs en vaak weten we ook niet wie het was die te hard reed. Kunnen we met techniek een oplossing vinden die het de bewoners mogelijk maakt om zelf in hun straat de snelheid van passerend verkeer te meten? En als dat kan, wat doen we dan met die informatie? Delen we het met elkaar in de buurt, of met de politie misschien? Dit project gaat de uitdaging aan om zowel de technische vraag te beantwoorden als de sociale impact te doordenken en er zo mogelijk mee te experimenteren.

Dit project is een samenwerking met ICX – The Hague International Center for Civic Hacks.

Social media restructured

Discussies in online social media worden over het algemeen gepresenteerd op een lineaire manier, vaak in een enkele tijdlijn die de reacties in chronologische volgorde toont (bijv. Twitter). In sommige media worden aftakkingen gemaakt, bijvoorbeeld in forums, waar reacties op reacties in de tijdlijn worden verzameld in conversaties of ‘threads’. Ook daar is de discussie gestructureerd op basis van chronologie.

Lezers of deelnemers van zo’n discussie moeten eigenlijk de hele tijdlijn lezen, om zinvol te kunnen bijdragen. In de praktijk gebeurt dat nauwelijks: mensen reageren vaak alleen op de een selectie van reacties, bijvoorbeeld die aan het eind van de tijdlijn. En dat heeft mogelijk een negatief effect op de kwaliteit van zo’n discussie. Er is dan geen bijdrage aan verdieping en aan genuanceerde uitwisseling van meningen, zoals plaatsvindt bij een fysieke ontmoeting. (more…)

Ondersteuning voor sociaal ondernemerschap

Sociaal ondernemerschap gaat over het ontwikkelen en aanbieden van oplossingen voor sociale, culturele en milieugerelateerde issues. In dit project gaan we op zoek naar de mogelijkheden om dit type ondernemerschap te ondersteunen.

Sociaal ondernemers zijn vaak non-profit of anderszins gericht op het genereren van een positieve bijdrage aan de maatschappij en hebben dus behoefte aan een nieuw soort maatlat om hun succes te meten. Sociaal ondernemerschap wordt vaak geassocieerd met vrijwilligerswerk in bijvoorbeeld armoedeverlichting, gezondheidszorg en gemeenschapswerk. (more…)

Technische ondersteuning voor ouderen

In de hedendaagse stad speelt ‘smart’ technologie een steeds belangrijkere rol. Interactieve technologie biedt ook ouderen de kans om meer controle te houden over hun leven, langer zelfstandig te wonen en met een betere kwaliteit van leven. Ouderen hebben echter vaak moeite om nieuwe technologie in hun dagelijks leven te integreren. Een aspect daarbij is dat het vaak moeilijk voor hen is om de technologie te leren gebruiken, door een discrepantie tussen hun mentale model en de technologie. Ook weten ze vaak niet hoe te handelen als ze zich iets niet herinneren of als er iets mis gaat.

Technische support, vaak via telefoon, is meestal geen adequate oplossing, met instructies die nog te technisch zijn. Kinderen en familie helpen vaak, maar zijn ook niet altijd beschikbaar en maken de ouderen afhankelijk. De vraag in dit onderzoek is: hoe kunnen we een dienst of systeem ontwerpen dat ouderen kan helpen met technische problemen, zodanig dat de dienst of het systeem zelf bruikbaar is en matcht met het mentale model van de oudere? Een tweede vraag: kan de omgeving van de ouderen, de kennissenkring of buurt, een rol spelen in zo’n dienstverlening?

Embedded Park Easy

De meeste automobilisten beschikken over een navigatiesysteem dat kan helpen bij het vinden van de beste route en vaak ook een overdekte parkeergarage. Deze systemen helpen echter niet bij het vinden van een parkeerplaats in de straat. In dit project onderzoeken en ontwikkelen we de technologie en interactie die nodig is om dit mogelijk te maken.
 
In een samenwerking met ICX – The Hague International Center for Civic Hacks – wordt een prototype ontworpen en ontwikkeld. Het ontwerp wordt in eerste instantie gemaakt met inzet van studenten van de Faculteit IT & Design. Vanuit ICX wordt het project daarna doorontwikkeld.

Citizen-Pro

Voor de goede ontwikkeling van een wijk is het belangrijk dat er zicht is op wat er speelt in de wijk, voor de diverse professionals die maatschappelijk aan het werk zijn in de wijk maar ook voor de bewoners zelf. De samenwerking tussen burgers en professionals wordt steeds belangrijker. In dit project wordt een app ontworpen die bewoners van een wijk in staat stelt om belangrijke kwesties in hun wijk in kaart te brengen. Het kan gaan om kwesties die te maken hebben met de fysieke omgeving (bijvoorbeeld zwerfafval) maar ook om kwesties die refereren aan sociale omstandigheden (ondersteuning voor een buurtinitiatief).

citizen-pro-valstarDe app kan de burgers helpen om hun wensen te uiten en letterlijk in beeld te brengen, en om daarover met elkaar in gesprek te gaan, gezamenlijk ideeën te bedenken en acties te ondernemen. De professionals in de wijk gebruiken de app om inzicht te verkrijgen en de communicatie met de burgers aan te gaan. De eerste ontwerpen in dit project zijn geëvalueerd en het project gaat nu een tweede ontwerpproces in.

Smart Spui, Den Haag

Spui, Den HaagDe kruising tussen het Spui in Den Haag en de Grote Markstraat/Kalvermarkt is druk en complex omdat er veel soorten weggebruikers zijn en geen markering, signalering op wegdek of verkeersborden. In dit regelluwe gebied weten de deelnemers aan het verkeer door menselijke communicatie hun weg te vinden, zonder noemenswaardige problemen. Maar wat als daar binnenkort zelfrijdende vervoersmiddelen hun weg gaan banen, bussen en taxis zonder chauffeur? Hoe communiceren we daar dan mee? Er is dan immers geen chauffeur meer die we in de ogen kunnen kijken.

In dit onderzoek analyseren we, door veldonderzoek ter plaatse, het menselijk gedrag en de interacties op het plein, om vervolgens de oplossingsruimte te verkennen voor interacties met niet-menselijke weggebruikers.

Message on the Spot

Echo Jim BemelmansElke dag communiceren we met middelen die de beperkingen van tijd en plaats beslechten, zoals de telefoon, e-mail, chatsystemen, social media. Dit project exploreert de ontwerpruimte om locatiegebonden, asynchrone communicatie mogelijk te maken: op welke manier kunnen we berichten achterlaten voor anderen op een bepaalde plaats? En welke toepassingen kunnen met die technologie ontworpen worden? Dit project leidde zeer tot de verbeelding en leverde een aantal bijzonder interessante concepten voor nieuwe ontmoetingsvormen en sociale activiteiten.

Slow Mail

Slow MailMet de introductie van e-mail is het versturen van berichten en brieven niet alleen gemakkelijker maar ook sneller geworden. Over het algemeen ervaren we dat als optimaal en een verbetering van het fysiek versturen van papier. Toch had het verzenden van post op papier, in een envelop, ook een zekere charme, die we nu niet meer ervaren. Dit project is een zoektocht naar een vorm van communicatie die functioneert met moderne technologie maar met het soort charme van handgeschreven, papieren post. Het blijkt lastig om los te komen van bestaande metaforen en bekende vormen van interactie.

Micropayments for buskers

Straatmuzikanten ontvangen hun donaties in contant geld, maar de maatschappij stevent af op het gebruik van ‘plastic’ of virtuele betaalmiddelen. Wat te doen als niemand meer muntjes in de zak heeft? De uitdaging in dit project is om een overtuigend, robuust en betrouwbaar betaalmiddel te ontwerpen dat zeer eenvoudig en effectief kan worden gebruikt door voorbijgangers om geld te geven aan straatmuzikanten. De resultaten uit dit project waren verrassend veelzijdig.

Jouw eigen wijk

Co-Design ChallengeHet bestuur van de gemeente Den Haag heeft erg behoefte om de kloof tussen overheid en bevolking te verkleinen. Dit heeft te maken met het beleid voor het creëren van een participatiesamenleving waarin mensen steeds meer zelf de verantwoordelijkheid dragen voor hun eigen welzijn en dat van hun medemensen. De algemene vraag daarbij is hoe burgers daarin gestimuleerd en gefaciliteerd kunnen worden? Daarnaast heeft de overheid er veel belang bij om te weten op welke manier de zij kan beantwoorden aan de behoefte van burgers. Met andere woorden, de gemeente wil weten wat er in de stad moet gebeuren om te zorgen dat mensen zich thuis en betrokken voelen in hun wijk.

In samenwerking met het Social Design Lab doen we onderzoek, samen met studenten van de Haagse Hogeschool, niet om de beleidsagenda van de stad te gaan vullen, maar om een middel of service te ontwerpen waardoor bewoners graag meedenken en meedoen. (more…)